moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

Walki pod Mostami

14 lutego 1919 roku w rejonie miejscowości Mosty pod Grodnem doszło do zwycięskiego starcia wojsk polskich z oddziałami Armii Czerwonej. Powszechnie tę datę uznaje się za początek wojny polsko-bolszewickiej. Część historyków uważa jednak, że działania wojenne rozpoczęły się już 3 stycznia od ataku Armii Czerwonej na Wilno.

Stanowisko ckm Maxim wz. 1908 oraz miotacz granatów Grupy Zaniemeńskiej. Marzec 1919. Źródło zdjęcia: Wojskowe Biuro Historyczne

Wraz z końcem I wojny światowej i wycofywaniem się okupacyjnych wojsk niemieckich z dawnego Imperium Rosyjskiego opuszczone tereny zaczęły zajmować wojska bolszewickie. – Moskwa opracowała militarny plan „Cel Wisła”, który stanowił zagrożenie dla młodego państwa polskiego – mówi dr Mieczysław Wolski, historyk okresu XX wieku. Celem bolszewików miało być rozgromienie polskich sił i dotarcie do Niemiec, a następnie rozniecenie rewolucji komunistycznej w całej Europie.

11 grudnia 1918 roku Armia Czerwona zajęła Mińsk, na przełomie 1918 i 1919 roku wkroczyła na Ukrainę i następnie na Litwę. – Odrodzona Polska musiała stawić opór nacierającym od wschodu oddziałom – podkreśla historyk. Do pierwszego starcia doszło w Wilnie. Z miasta pod koniec grudnia 1918 roku ewakuowały się wojska niemieckie, a 1 stycznia 1919 roku opanowały go oddziały polskiej Samoobrony Krajowej Litwy i Białorusi pod dowództwem gen. Władysława Wejtki. Dwa dni później bolszewicy uderzyli na Wilno. Polakom nie udało się zatrzymać nieprzyjaciela i 5 stycznia po krótkich walkach zostali wyparci z miasta.

W połowie lutego armia polska podjęła kontrofensywę przeciwko bolszewickiej Armii Zachodniej. Prowadziły ją dwie grupy wojsk. Formacjami odcinka południowego, czyli Grupy Podlaskiej, która koncentrowała się w rejonie rzeki Prypeć i miasteczka Szczytno, dowodził gen. Antoni Listowski. Oddziały odcinka północnego, operujące w rejonie Szczytno–Skidel, złożone były głównie z oddziałów Dywizji Litewsko-Białoruskiej gen. Wacława Iwaszkiewicza-Rudoszańskiego.

14 lutego 1919 roku wojska polskie natknęły się na oddziały Armii Czerwonej w rejonie miasteczka Mosty pod Grodnem na Białorusi. Polskie jednostki stoczyły tam zwycięskie starcie z sowieckimi żołnierzami. Tego samego dnia polscy żołnierze pod dowództwem kpt. Piotra Mienickiego dokonali wypadu na Berezę Kartuską, skąd wyparli zaskoczoną kompanię Armii Czerwonej. Dwa tygodnie później gen. Iwaszkiewicz-Rudoszański odrzucił Sowietów za Szczuczyn, co spowodowało ustabilizowanie się linii frontu. Dzięki temu Polska zyskała czas na rozbudowę swoich dywizji i przeprowadzenie w kwietniu 1919 roku ofensywy, która oswobodziła Wilno.

Zwycięskie walki 14 lutego pod Mostami powszechnie uznawane są za początek wojny polsko-sowieckiej. Według historyków miało to być pierwsze starcie regularnych oddziałów polskiego wojska z posuwającymi się na zachód oddziałami Armii Czerwonej.

Część badaczy uważa jednak, że działania wojenne rozpoczęły się znacznie wcześniej – atakiem Armii Czerwonej na Wilno. – Ponieważ 29 grudnia 1918 roku oddziały Samoobrony Krajowej Litwy i Białorusi zostały włączone w szeregi polskiego wojska, członkowie Samoobrony stali się oficjalnie polskimi żołnierzami i ich walki o Wilno 3 stycznia miały charakter walk polsko-bolszewickich – argumentuje dr Wolski.

Anna Dąbrowska

autor zdjęć: Wojskowe Biuro Historyczne

dodaj komentarz

komentarze


„Ryś” z laserem
 
Dwie dekady ulepszania Sojuszu
Serwis K9 w Polsce
Po śladach polskich bohaterów
Cień atomowej zagłady
WAM wraca po latach
Wojskowi medycy niosą pomoc w Iraku
AGM-158B JASSM-ER dla lotnictwa
Polki pobiegły po srebro!
Podróż po AWACS-ie
„Sarex ’24”: razem w czasie kryzysu
Obradował Komitet Wojskowy Unii Europejskiej
„Sarex”, czyli jeden za wszystkich, wszyscy za jednego
„Pierwsza Drużyna” na start
Sejmowa debata o bezpieczeństwie
Żołnierzu, wyślij dziecko na wakacje z Rewitą
Tomczyk: „Tarcza Wschód” ma odstraszyć agresora
Polscy żołnierze stacjonujący w Libanie są bezpieczni
Żołnierze ewakuują Polaków rannych w Gruzji
Tarcza Wschód – odstraszanie i obrona
Pokazali bojowego ducha
Piedimonte – samobójcza misja
Najmłodsi artyści Wojska Polskiego
By Polska była bezpieczna
Broń Hitlera w rękach AK
Pływacy i maratończycy na medal
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Żołnierz ranny na granicy z Białorusią
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Ameryka daje wsparcie
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Barbara wzmocni polską obronę powietrzną
Nie szpital, a instytut
„Grand Quadriga ‘24”
Nowe zadania szefa SKW
Dwa srebrne medale kajakarzy CWZS-u
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Sukcesy reprezentantek CWZS-u
Dwa krążki kajakarki z „armii mistrzów”
NATO on Northern Track
Ostatnia droga Pileckiego
WAT-owskie eksperymenty na ISS
Systemy obrony powietrznej dla Ukrainy
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Mobilne dowodzenie
Hełmy – nowoczesne i na miarę
They Will Check The Training Results in Combat
Flota Bayraktarów w komplecie
Grupa Północna o wsparciu dla Ukrainy
Wszystkie misje AWACS-a
Szachownice nie dotarły nad Finlandię
Przysięga w Limanowej
Centrum Szkolenia WOT świętuje
Morska Jednostka Rakietowa w Rumunii
Zawsze gotowi do pomocy
Kto wywalczy tytuł mistrza MMA?
Wielki triumf 2 Korpusu Polskiego
Wojna w świętym mieście, epilog

Ministerstwo Obrony Narodowej Wojsko Polskie Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wojska Obrony
Terytorialnej
Żandarmeria Wojskowa Dowództwo Garnizonu Warszawa Inspektorat Wsparcia SZ Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Agencja Uzbrojenia

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO